ESAS NO: 2020/15
KARAR NO: 2020/78
KARAR T. : 24.12.2020
Karara konu başvuruda, kamu yatırımlarına ilişkin uluslararası ihaleyi kazanan ana yüklenici firmaların faaliyetlerinin itiraz konusu kurallarla döviz kazandırıcı faaliyet sayıldığı, döviz kazandırıcı faaliyetlerin de damga vergisi ve harçlardan istisna tutulduğu, bir ihalenin uluslararası ihale kabul edilebilmesi için yerli ve yabancı katılımcılara açık olmasının yanı sıra yabancı firmalarca teklif verilmesi şartının da arandığı ancak ihale sürecinde yabancı katılımcıların teklif verilip vermediğinin diğer katılımcılar tarafından bilinmesinin mümkün olmadığı, bu durumun ihaleye teklif veren bir katılımcının ihaleyi kazanması durumunda karşılaşacağı vergi yükünü öngörememesine yol açtığı ve dolayısıyla hukuki güvenlik, belirlilik ve verginin yasallığı ilkeleriyle bağdaşmadığı belirtilmiştir.
Anayasa Mahkemesi başvuru incelemesinde, ihale şartnamesinde belirtilen yeterlilik şartlarını taşıyan ve ihaleye teklif veren istekliler, idareye tekliflerini sunma aşamasında ihaleye teklif sunan katılımcıların kimler olduğunu ve yabancı firmalarca teklif verilip verilemediğini dolayısıyla ihalenin uluslararası ihale kapsamında kabul edilip edilemeyeceğini bilemediklerini bu nedenle ihaleden kaynaklanan damga vergisi ve harç istisnasından yararlanıp yararlanamayacağını öngöremediklerini ifade etmiştir. Vergi muafiyeti ve istisnasına ilişkin düzenlemelerin de makul bir düzeyde belirli ve öngörülü olması gerekmekte olup ihaleye katılacak isteklilerin ihale sürecine ilişkin olarak damga vergisi ve harç ödemelerine ilişkin bir mali yükümlülük ile karşılaşıp karşılaşmayacaklarını öngörebilmeleri ve bunu bilerek hareket etme imkanına sahip olabilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Bu kapsamda, Anayasa Mahkemesi 1/7/1964 tarihli ve 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun 15/7/2016 tarihli ve 6728 sayılı Kanun’un 27. maddesiyle değiştirilen ek 2. maddesinin (4) numaralı fıkrasında yer alan “…ve yabancı firmalarca da teklif verilen…” ibaresi ile 2/7/1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar Kanunu’nun 6728 sayılı Kanun’un 35. maddesiyle değiştirilen ek 1. maddesinin (4) numaralı fıkrasında yer alan “…ve yabancı firmalarca da teklif verilen...” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduklarına ve iptallerine 24/12/2020 tarihinde oybirliğiyle karar vermiştir.